گروهی از مردم که در ظاهر اسلام را نمایان میسازند و کفرشان را پنهان می کنند
گروهی از کافران که ملائکه و ستارگان را می پرستند. برخی گفته اند: آنان گروهی از اهل کتاب هستند.
نامی است که بر یهودیان و نصرانیان اطلاق می شود.
گروهی از کافران که آتش و خورشید و ماه را می پرستند.
طوایف و فرقه های اهل بدعت که در میان مسلمانان شکل گرفتند.
یهودیان و نصرانیان با فرقه های گوناگونشان
فرقه ای از خوارج منسوب به عبدالله بن اباض تمیمی می باشند.
فرقه ای از فرقه های کلامی اهل بدعت که منسوب به ابوالحسن بن اسماعیل اشعری می باشد. اصول آن با نزاعات کلامی آغاز شد سپس مذهب شان را آمیخته به بسیاری از اصول جهمیه و معتزله و بلکه فلاسفه کردند و با اشعری در بسیاری از اقوالش مخالفت نمودند.
گروه هایی که علم کلام و قواعد فلسفی آن را منهجی در استدلال برای مسایل اعتقادی قرار داده اند.
فرقه ای از مجوسیان که معتقدند جهان از دو اصل نور و تاریکی ایجاد شده است.
دیانتی مشرکانه که در هند ظهور کرد و بسیاری از هندی ها بدان گردن نهادند.
فرقه ای باطنی منسوب به میرزا غلام احمد هندی قادیانی متوفای سال 1908م که معتقد به عدم ختم نبوت و تشبیه الله متعال به بشر بود و به عقیدهٔ تناسخ و حلول ایمان داشت و جهاد را حرام می دانست.
وصفی که بر کسانی اطلاق می شود که عمل را از ایمان به تاخیر می اندازند و آن را داخل در مسمای ایمان نمی داند.
گروهی از اهل بدعت، پیروان عمرو بن عبید و واصل بن عطا که قائل به اصول پنجگانه هستند: توحید، عدل، وعده و وعید، منزله ای بین دو منزلت، و امر به معروف و نهی از منکر. آنها این اصول را با معانی باطلی غیر از معنای شرعیِ آن پوشاندند.
جنبشی منسوب به محمد بن احمد بن عبدالله سودانی ملقب به مهدی؛ متوفای سال (1302 هـ)؛ وی ادعای عصمت نموده و مدعی شد مهدی منتَظَر می باشد.
مذهبی فلسفی ادبی الحادی که مبنای آن برجسته نمودن ارزش وجود فردی و ویژگی های آن است.
از فرقه های اباضیه، پیروان یزید بن انیسه است که باور داشت الله تعالی پیامبری از عجم مبعوث خواهد ساخت و یک باره کتابی بر او نازل خواهد کرد.
دیانت عبرانی های پس از ابراهیم علیه الصلاة والسلام می باشد که معروف به اسباط بنی اسرائیل «یعقوب علیه السلام» هستند؛ کسانی که ادعا می کنند پیروان موسی علیه الصلاة والسلام هستند با اینکه دین حقی را تحریف کردند که موسی علیه السلام با آن از جانب الله نزدشان فرستاده شد.
حرکتی فکری و اقتصادی یهودی است که مبنای آن الحاد و الغای ملکیت فردی و شریک بودن همهٔ مردم در تولید و محصول به صورت یکسان می باشد.
اهل حق که به کتاب و سنت و فهم صحابه و کسانی که به نیکویی از آنها پیروی نمودند، تمسک جسته و از هر گمراهی و فتنه ای در دنیا و از عذاب خداوند در روز قیامت در امان اند.
بررسیِ عقلیِ آزاد از هر قید و بند یا سلطه ای خارجی به گونه ای که عقل حاکم بر وحی می باشد.
فرقه ای از فرقه های شیعه که معتقد به امامت دوازده مرد از اهل بیت هستند و مدعی اند امامت آنان بر اساس نص از پیامبر صلی الله علیه وسلم ثابت است و هر یک از آنان دربارهٔ امامت بعدی توصیه کرده است.
فرقه ای باطنی منسوب به اسماعیل بن جعفر صادق که معتقد به ضرورت وجود امام معصوم منصوص از نسل محمد بن اسماعیل هستند و به تقیه ایمان داشته و معتقد به تناسخ می باشند.
فرقهٔ شیعی گمراهی است که معتقد به نص جلی بر امامت علی رضی الله عنه و حصر امامت در دوازده نفر امام معصوم از خطا و فراموشی و گناه صغیره و کبیره می باشند و به رجعت و غیبت و به کار بردن تقیه و مواردی از این قبیل ایمان دارند.
فرقه ای باطنی منتسب به میرزا حسین علی شیرازی ملقب به بهاء الله که معتقد به حلول و اتحاد و تناسخ و جاودانه بودن هستی بوده و معجزات پیامبران و بهشت و دوزخ را انکار می کنند.
طریقه ای صوفی منسوب به احمد بن محمد تیجانی.
فرقه ای از فرقه های شیعه است که به امامت امام مُستَعلی باور دارند.
دیانتی است وثنی (بت پرست و مشرکانه)، معتقدند به اینکه بودا پسر الله است و رهایی بخش بشر از دردها و رنج هایش می باشد.
فرقه ای که معتقد است بندگان بر افعالشان مجبورند و قدرت و اختیاری در این زمینه ندارند.
فرقه ای از شیعه ی امامیه که به ناحق خود را منسوب به جعفر بن محمد صادق می دانند و معتقدند قرآن تحریف شده و امامان شان معصوم هستند و جز اندکی از صحابه همگی کافر هستند.
دیانتی دوگانه پرست، وثتی و شرکی است که از آیین هندوها نشات گرفته است؛ پیروان این دیانت معتقد به تناسخ ارواح و انکار خالق و اعتقاداتی از این قبیل هستند.
فرقهٔ کلامی گمراهی است که پیروان جهم بن صفوان را تشکیل می دهند؛ اینان همهٔ اسامی و صفات الله تعالی را انکار می کنند و معتقدند ایمان فقط معرفت و شناخت است و بس؛ و قرآن مخلوق است، و باورهایی دیگر.
فرقه ای از خوارج که در مکانی نزدیک به کوفه جمع شدند که به آن حروراء گفته می شود.
کسانی که به سبب گناهان تکفیر می کنند و علیه حاکمانِ مسلمانِ مسلمانان، و مسلمانان خروج می کنند.
خالص گرداندن عبادت برای الله تعالی و دوری گزیدن از عبادت بت ها.
لقبی که اهل بدعت بر اهل سنت و جماعت اطلاق می کنند چون به باور آنها اهل سنت احادیث را جمع کرده و تفاوتی میان صحیح و سقیم آنها نگذاشته اند و یا به این دلیل است که آنها از عموم مردم می باشند.
فرقه ای که مدعی طرفداری و محبت اهل بیت است و همراه با آن از ابوبکر و عمر و دیگر یاران پیامبر صلی الله علیه وسلم ـ جز اندکی ـ برائت می جویند و آنان را تکفیر می کنند و بد می گویند.
فرقهٔ دینی یهودی است منسوب به سامر که اعتقادات خاصی مخالف با دین یهود دارد.
فرقه ای از فرقه های شیعه و پیروان زید بن علی بن حسین که معتقد به جاودانگی کسانی در آتش هستند که مرتکب گناه کبیره می شوند. از دیگر باورهای آنها جواز خروج علیه حکام ظالم است و امامت ابوبکر و عمر و عثمان رضی الله عنهم را درست می دانند.
پیروان سلیمان بن جریر زیدی که معتقد به تکفیر عثمان رضی الله عنه هستند.
یک گروه دینی هندی که به سوی آیینی جدید فرا می خوانند و مدعی اند این دین، مخلوطی از اسلام و آیین هندوست.
نامی است که به دو معنا دلالت دارد: نخست: فرقه ای که مدعی محبت اهل بیت شدند و در عقیده و عمل با دیگر مسلمانان به مخالفت برخاستند و با آنان جنگیدند. و دوم: نامی است برای هر کسی که علی را برتر از خلفای پیشین بداند و معتقد باشد اهل بیت او به خلافت سزاوارترند.
سازمان سیاسی یهودی است که هدف آن برپایی رژیم یهودی در فلسطین است.
مبنای زندگی را چیزی جز دین قرار دادن؛ فرقی نمی کند به نسبت ملت باشد یا افراد.
جنبش باطنی ویرانگری است منسوب به شخصی به نام حمد بن اشعث.
فرقه ای کلامی و پیروان ابو منصور ماتریدی هستند که می گویند: ایمان فقط تصدیق قلب است و کلام الله نفسی بوده و شنیده نمی شود و عقل را بر کتاب و سنت مقدم می دارند.
یک سازمان یهودی فکری ـ سیاسی که هدفش نشر کفر و فساد و مبارزه با ادیان و اخلاق فاضله است.
از گمراه ترین فرقه های باطنی، منتسب به محمد بن نُصیر، وابستهٔ حسن عسکری. آنان قائل به خداوندی علی بن ابی طالب و اباحهٔ محارم و حرام ها و انکار روز قیامت و باورهایی دیگرند.
دین نصرانیان (مسیحیت) که مدعی اند پیرو مسیح علیه السلام هستند و کتابشان انجیل است.
فرقه ای که با گفتار و کردار به دشمنی به علی رضی الله عنه و اهل بیت او می پردازند.
پیروان ارسطو طالیس مقدونی (322 - 384 ق. م.)؛ وی معتقد به قدیم بودن عالم و هستی بود و علم خداوند و برانگیخته شدن اجساد را انکار می کرد؛ و افکار و اعتقادات باطل دیگری داشت؛ چنین نامیده شدند چون ارسطو شاگردانش را درحالی آموزش می داد که راه با آنان قدم می زد.
دیانتی است مجوسی که به وجود دو خدا باور دارد، یکی خدای خیر که همان اهورامزداست و دوم خدای بدی است که اهریمن است.
طائفه ای که به دوام (جاودانگی) جهان و فنا نشدن آن باور دارند.